معرفی ساز گیتار: تاریخچه، انواع، ساختار و راهنمای خرید کامل

گیتار یکی از محبوب‌ترین و پرفروش‌ترین سازهای جهان است و در سبک‌هایی مانند پاپ، راک، فلامنکو، کلاسیک، جاز و کانتری نقش کلیدی دارد. صدای گرم، قابل‌حمل بودن، تنوع مدل‌ها و امکان یادگیری نسبتاً سریع باعث شده گیتار، انتخاب اول بسیاری از هنرجویان باشد.

گیتار یک ساز زهی است که با انگشت یا پیک نواخته می‌شود و معمولاً ۶ سیم دارد. البته مدل‌های ۷ و ۸ سیم نیز برای سبک‌های حرفه‌ای‌تر مانند متال استفاده می‌شوند.

آشنایی با انواع گیتار، تفاوت چوب‌ها، برندهای معتبر و لوازم جانبی به شما کمک می‌کند خریدی هدفمند و مطمئن داشته باشید و سازی مطابق سبک و بودجه خود انتخاب کنید.

تاریخچه گیتار

قرن ۱۵–۱۶ میلادی: شروع در اسپانیا

ریشه‌های گیتار به ساز «ویولا» با بدنه گلابی‌شکل و ۶ جفت سیم بازمی‌گردد که از نخستین سازهای شبیه گیتار امروزی بود.

قرن ۱۷: تولد گیتار پنج‌سیمی

در این دوران، گیتار اسپانیایی پنج‌سیمی ساخته شد که ساختار آن بسیار به گیتارهای امروزی نزدیک بود.

قرن ۱۸–۱۹: تکامل به گیتار شش‌سیم

سازندگان اسپانیایی، گیتار را با: ۶ سیم

• فرت‌بندی دقیق‌تر

• بدنه بزرگ‌تر
  تکامل دادند و چینش استاندارد امروزی شکل گرفت.

قرن ۱۹: آنتونیو تورس، پدر گیتار مدرن

آنتونیو تورس خوزه (Antonio Torres Jurado) حدود سال 1850 ساختار گیتار را متحول کرد.
او:

• اندازه و حجم بدنه را افزایش داد

• سیستم چوب‌بندی داخلی (Bracing) را استانداردسازی کرد

• صدای گیتار را رسا و قدرتمند ساخت

تقریباً تمام گیتارهای کلاسیک امروزی بر اساس الگوی او ساخته می‌شوند.

قرن ۲۰: اختراع گیتار الکتریک (دهه 1930)

جورج بیوچمپ (George Beauchamp) اولین گیتار الکتریک را ساخت.
پس از آن، لس پول (Les Paul) و لئو فندر (Leo Fender) با نوآوری‌های خود عصر جدیدی در موسیقی ایجاد کردند.

انواع گیتار

در بازار سه دسته اصلی گیتار وجود دارد که بیشترین جستجوها نیز درباره همین سه مدل است.

۱. گیتار کلاسیک (Classical Guitar)

• سیم نایلونی

• صدای گرم، نرم و لطیف

• مناسب برای: کلاسیک، پاپ آرام، فلامنکو

• بهترین انتخاب برای شروع، به‌ویژه کودکان و نوجوانان

۲. گیتار آکوستیک (Acoustic Guitar)

• سیم فلزی

• صدای شفاف، بلند و درخشان

• مناسب برای: پاپ، فولک، کانتری، همراهی خوانندگی

۳. گیتار الکتریک (Electric Guitar)

• سیم فلزی

• نیازمند آمپلی‌فایر

• تنوع صدایی بسیار گسترده

• مناسب برای: راک، متال، بلوز، جاز

ساختار گیتار

• Headstock: سر دسته

• Tuning Pegs: گوشی‌ها

• Nut: نات

• Neck: دسته

• Fretboard: صفحه انگشت‌گذاری

• Frets: فرت‌ها

• Body: بدنه

• Bridge: خرک

• Sound Hole: حفره صدا

• Pickups: پیکاپ‌ها در گیتار الکتریک

هرکدام از این بخش‌ها نقش مستقیم در کیفیت صدا، راحتی نوازندگی و دوام ساز دارند.

چوب‌های رایج در گیتار

چوب یکی از مهم‌ترین عوامل در تعیین تُن صدای گیتار است.

چوب‌های پرمصرف در ساخت گیتار:

Spruce (اسپروس)

• صدای شفاف و حجیم

• انتخاب رایج برای آکوستیک‌ها

Cedar (سدر)

• صدای گرم‌تر

• مناسب برای گیتارهای کلاسیک

Mahogany (ماهونی)

• صدای میانی قوی

• تُن گرم و متمرکز

Rosewood (رز وود)

• باس قوی

• شفافیت بالا

• مناسب برای فرت‌بورد و بک‌و‌ساید

Maple (افرا)

• صدای روشن و تیز

• کاربرد گسترده در گیتارهای الکتریک

تفاوت‌های کلیدی بین گیتارها

کلاسیک vs آکوستیک

• نایلونی ≠ فلزی

• صدای گرم ≠ صدای درخشان

• دسته پهن‌تر ≠ دسته باریک‌تر

آکوستیک vs الکتریک

• آکوستیک به ابزار اضافی برای تولید صدا نیاز ندارد

• الکتریک بدون آمپ، صدای بسیار کمی دارد

• الکتریک قابلیت افکت‌های بسیار متنوع دارد

برندهای معتبر گیتار

برندهای جهانی مشهور عبارت‌اند از:

• Fender

• Gibson

• Ibanez

• Yamaha

• Taylor

• Cort

• Takamine

• PRS

برای شروع معمولاً Yamaha، Cort و Valencia گزینه‌هایی اقتصادی و قابل‌اعتماد هستند.

لوازم جانبی ضروری گیتار

• پیک

• کیف یا هاردکیس

• پایه گیتار

• کاپو

• تیونر دیجیتال

• سیم اضافه

• پولیش و دستمال محافظ

راهنمای انتخاب گیتار مناسب

۱. هدف و سبک موسیقی

بر اساس سبک انتخاب کنید:

۲. سطح مهارت

• مبتدی: اکشن مناسب، سیم نرم، نواختن راحت

• intermediate / حرفه‌ای: توجه به برند، چوب، و تُن مورد علاقه

۳. اندازه و راحتی

• آکوستیک‌ها بدنه بزرگ‌تری دارند

• کلاسیک‌ها کوچک‌تر و راحت‌ترند

• گیتار الکتریک سبک‌ترین مدل است

ترجیحاً گیتار را چند دقیقه بغل کنید تا مطمئن شوید با آن راحتید.

۴. اکشن ساز

• اکشن پایین = راحتی بیشتر

• اکشن بالا = درد انگشت و خطای بیشتر

اکشن باید استاندارد باشد تا صدای گز ندهد.

۵. تست گیتار قبل از خرید

به موارد زیر دقت کنید:

• نداشتن گز

• فالش نبودن صدا

• سلامت فرت‌ها

• نبود ترک در بدنه

• ثبات کوک

اگر نوازندگی بلد نیستید، از فروشنده بخواهید چند آکورد ساده بزند.

سؤالات پرتکرار (FAQ)

بهترین گیتار برای مبتدی چیست؟

گیتار کلاسیک یا آکوستیک با سیم نازک.

فرق گیتار کلاسیک و آکوستیک چیست؟

کلاسیک سیم نایلونی دارد، آکوستیک سیم فلزی.

گیتار الکتریک بدون آمپ صدا دارد؟

بله، اما بسیار ضعیف است.

بهترین برند برای شروع چیست؟

Yamaha و Cort از بهترین گزینه‌های اقتصادی هستند.

جمع‌بندی

گیتار سازی جذاب، پرطرفدار و مناسب برای تمام سنین و سطوح مهارتی است.
با شناخت انواع گیتار، تفاوت چوب‌ها، برندهای معتبر و نکات کلیدی خرید، می‌توانید سازی انتخاب کنید که هم از نظر کیفیت و هم راحتی با نیازهای شما سازگار باشد.